Gaz ziemny znany już był w starożytnych Chinach, ale jego przemysłowe zastosowanie nastąpiło dopiero w końcu XIX wieku.

 

Na większą skalę gaz ziemny zaczę­to użytkować w USA na początku XX wieku po wybudowaniu gazociągów przemysłowych. Wiązało się to z roz­wojem technologii produkcji rur sta­lowych bez szwu. W Europie gaz ziem­ny zaczął być szeroko stosowany dopiero po drugiej wojnie światowej. Całkowita zamiana gazu miejskiego na ziemny nastąpiła w latach sześćdzie­siątych, a w Warszawie zakończono ją w 1977 r.

 

W naszym kraju z gazu przewo­dowego korzysta około 7 min odbior­ców. Odbiorcami gazu są zarówno gospodarstwa domowe zużywające gaz do celów komunalno-bytowych (kuchenki gazowe, podgrzewacze wo­dy oraz ogrzewacze pomieszczeń), jak również odbiorcy przemysłowi. W ostatnich latach nastąpił wzrost zapotrzebowania gazu dla celów grzewczych zarówno w budownic­twie jednorodzinnym, jak i wieloro­dzinnym.

 

Paliwa gazowe mają szereg zalet – brak kłopotów z zakupem i dosta­wą, niskie koszty obsługi urządzeń, wysoka wartość opałowa, łatwość utrzymania czystości pomieszczeń, bardzo duża redukcja zanieczyszczeń środowiska w stosunku do innych pa­liw. Niestety są również niebezpiecz­ne ze względu na wybuchowość oraz właściwości toksyczne.

 

I Należy podkreślić, że wbrew obie­gowej opinii gaz ziemny nie jest gazem trującym. Zatrucie spalina­mi gazu (tlenkiem węgla) może na­stąpić, gdy przewody spalinowe i wentylacyjne są niesprawne.

 

Właściwości użytkowe gazów pal­nych określa szereg parametrów – cie­pło spalania, skład chemiczny, gę­stość, szybkość zapłonu, granice wybuchowości, zapotrzebowanie po­wietrza do spalania, skład spalin. Pod­stawowe wymagania, jakim powinny odpowiadać paliwa gazowe, zawiera norma PN-87/C-9601.

 

Paliwa gazowe – pochodzenia na­turalnego i sztucznego – użytkowane do celów energetycznych w gospodarce komunalnej dzielą się na grupy:

  • I grupa – gaz miejski GM – otrzy­many przez rozkład węgla lub innych paliw oraz ich mieszaniny z innymi gazami;
  • II grupa – gaz ziemny GZ – po­chodzi ze złóż pochodzenia natural­nego, których głównym składnikiem jest metan;
  • III grupa – gazy węglowodorowe płynne – objęte PN-70/C-9600;
  • IV grupa – mieszaniny węglowo­dorów z powietrzem – GWP.

 

Warunki dostarczania paliw gazo­wych określa zarządzenie ministra gór­nictwa z 3 maja 1978 r. (MP Nr 16 z 1978 r.). Odbiorców dzieli się na trzy grupy:

  • I grupa – odbiorcy zamawiający lub pobierający miesięcznie paliwa ga­zowe w ilości powyżej 20 000 m3,
  • II grupa – odbiorcy pobierający lub zamawiający do 20 000 m3 mie­sięcznie (z wyjątkiem odbiorców grupy III),
  • III grupa – osoby fizyczne pobie­rające do 20 000 m3 paliwa miesięcznie na potrzeby gospodarstwa domowego.

 

Podstawą do obliczenia należności za pobrane paliwa gazowe, jeśli umo­wa nie stanowi inaczej, stanowią wska­zania rozliczeniowych przyrządów po­miarowych (gazomierzy), zalegalizo­wanych i zaplombowanych przez or­gany administracji miar oraz zabezpie­czonych plombami przez dostawcę ga­zu. Odbiorca, w którego pomiesz­czeniach znajdują się gazomierze, obo­wiązany jest do zabezpieczenia ich przed zniszczeniem i uszkodzeniem, pokrycia ewentualnych strat wynikają­cych z uszkodzenia lub utraty gazo­mierza, zachowania plomb, niedokony­wania zmian i regulacji gazomierza bez wiedzy i zgody dostawcy gazu.

 

Ważna rola tego paliwa została uznana przez Komisję Gospodarki Na­rodowej Senatu RP podczas posiedze­nia dotyczącego programu rozwoju ga­zownictwa w Polsce.

 

Badania naukowo-techniczne oraz ocena użytkowników gazu ziemnego potwierdziły, że:

  • gaz jest paliwem o dużej spraw­ności energetycznej i technicznej, któ­re można wykorzystywać do celów produkcyjnych, energetycznych i ko­munalno-bytowych,
  • krajowy system gazowniczy od­znacza się dużą niezawodnością do­staw,
  • gaz jest najczystszym z paliw na­turalnych, bowiem podczas jego spala­nia nie powstaje – zanieczyszczający środowisko naturalne – dwutlenek siar­ki, sadza i popiół,
  • wydobywanie, magazynowanie i transport gazu odbywa się w warun­kach bardziej przyjaznych dla środowi­ska niż w wypadku innych paliw.

 

Polska ma możliwość pozyskania ga­zu zarówno ze źródeł krajowych, jak i z importu. Dlatego też zasadne jest zwiększenie zużycia gazu z 10,3 mld m3 w roku 1995 do około 27,0 mld m3 w ro­ku 2010, z wyraźną preferencją sektora komunalno-bytowego.

 

Konieczne jest według Komisji:

  • prowadzenie dalszych prac po­szukiwawczych i eksploatacyjnych, aby krajowe wydobycie gazu ziemne­go utrzymywało się na poziomie około 5 mld m3 rocznie,
  • zawarcie wieloletnich umów oraz stworzenie warunków techniczno-or­ganizacyjnych i finansowych dla im­portu gazu na poziomie 22,0 mld m3 rocznie,
  • rozbudowanie do 2010 roku kra­jowej sieci gazociągów przesyłowych wysokiego ciśnienia do 27 000 km i sieci średniego i niskiego ciśnienia do 120 000 km oraz podziemnych ma­gazynów gazu do 4,5 mld m3.